ZORGdotCOM

Communicatieadvies + Tekst

Is partnership Apple en Epic voor Nederland van belang? 16 oktober 2014

health_screen_medical_id

Al eerder schreef DigitaleZorgGids over de betekenis van Apple’s Health app en Healthkit voor artsen. Sommige analisten beweren dat Apple nu echt het probleem rondom de gescheiden dataopslag voor gezondheidsdata gaat oplossen – denk aan de verspreid opgeslagen data in apps op de telefoon van de patiënt en in databases van de app-bouwer, plus de data in de digitale dossier van zorgverlener en zorginstellingen. En dat Healthkit eindelijk een platform gaat bieden waar al die data van verschillende apps en apparaten samengebracht kan worden. Tijdens de presentatie van de app en het platform, kondigde Apple ook de strategische samenwerking aan met Epic, leverancier van ziekenhuis-epd’s voor meer dan 50 procent van de patiënten in de VS. Wat betekent die voor de Nederlandse markt?

Apple’s Health app en Healthkit zijn niet een wondermiddel. Ze zijn zeker een grote stap, maar niet om de reden die veel mensen denken. Velen denken dat het belangrijkste voor Apple is om een slimme app te maken die automatisch samenwerkt met de gegevensopslag van andere gezondheidsapps en dat Apple een betere presentatie van die informatie kan geven aan de eindgebruikers. Zij denken dat het er vooral om gaat dat Apple een hardware platform maakt dat meetgegevens uit gezondheidsapps en andere meetapparatuur helpt verzamelen, zoals de veelbesproken iWatch.

Het gaat echter niet om de hardware of de slimme software. Het gaat om de partnerships! Vooral om de partnership met partijen als Epic. De partnership met de Mayo Clinic, die Apple ook noemde tijdens de presentaie, heeft meer sex appeal bij het publiek vanwege de bekendheid van dit ziekenhuis, maar is van veel minder belang.

Epic verzorgt het digitale dossier van meer dan 50 procent van de patiënten in de VS en dat aantal groeit gestaag. Dan gaat het niet alleen om ziekenhuizen, maar ook om huisartspraktijken en andere zorgverlening. Hoewel Epic als naam voor de meeste patiënten daar onbekend is, is dat niet het geval bij zorgverleners. Artsen in de VS maken vaak de grap dat Epic bezig is de wereld over te nemen. Epic is daar de Microsoft voor epd’s aan het worden.

Ookal is Epic een hele grote speler en zou het veranderingen op populatieniveau kunnen beïnvloeden, is dat niet iets dat het wil. Het heeft een app voor patiënten die MyChart heet, maar de focus ligt op ziekenhuissystemen en arts-gebruikers en niet op hoe je patiënten beter kunt maken

Dit is waar de samenwerking met Apple om de hoek komt kijken. Als Apple in staat is goed gebruik te maken van het feit dat het met Epic meer dan 50 procent van de patiënten in de VS kan bereiken, zou dat een game changer zijn. Veel artsen zouden het geweldig vinden om de mogelijkheid te hebben een tab in Epic te hebben met mooie grafieken van de bloeddrukmetingen van hun patiënt in de tijd voorafgaand aan het consult. Die data is van belang om de dosering van de medicatie veel nauwkeuriger aan te passen. Het blijkt zelfs dat patiënten die zelf meten ook veel beter de medicatie zelf aan kunnen passen. Dat kan je als arts dan op afstand in de gaten blijven houden.

Artsen kunnen ook de bewegingsactiviteit, eetgedrag en therapietrouw in de gaten houden. Uiteraard moet je wel in de gaten houden dat je informatie-overload voorkomt. Desalniettemin zijn de mogelijkheden enorm. Zouden beide partijen zich voldoende realiseren wat een positieve impact ze kunnen hebben op de levens van patiënten als ze elkaars sterke kanten op de juiste manier gaan benutten?

In Nederland werken slechts 8 van de ruim 90 ziekenhuizen met Epic, te weten het Amphia Ziekenhuis, het Spaarne Ziekenhuis, het Sint Lucas Andreas ziekenhuis, het RadboudUMC, het AMC, het VUmc, het MCL en recent ook St Jansdal. ChipSoft is de marktleider in Nederland, dit bedrijf is epd-leverancier van 43 ziekenhuizen. Mij lijkt echter dat deze acht ziekenhuizen met de keus voor Epic een enorme voorsprong kunnen gaan nemen op het gebied van eHealth. Alleen van het RadboudUMC is tot nu toe bekend dat er al jaren grote focus is op eHealth.

©2014 Harriët Messing

Dit artikel is eerder verschenen op DigitaleZorgGids.

Advertenties
 

Artsen met passie: van graaiers naar co-creators 30 januari 2012

Onlangs vertelde Wim Schellekens – @Wim_Schellekens, voormalig hoofdinspecteur van de IGZ, dat voor artsen hun vaktechnische passie soms ervoor zorgt dat patiënten een middel worden in plaats van een doel. Behoud van passie is – naast behoud van compassie – een belangrijk doel van COM-passion for Care. Maar dan gaat het uiteraard over de passie voor het leveren van de beste zorg voor mensen  binnen de menselijke maat. Een gesprek met drie gepassioneerde artsen illustreerde mij prachtig hoe een arts dat kan vormgeven.

Bart Timmers

Het is net na de jaarwisseling op een zonnige, maar koude dag dat ik in Doetinchem heb afgesproken met twee specialisten uit het Slingeland Ziekenhuis en een huisarts uit de regio. Zij hebben vakantie en geven me ruim twee uur van hun tijd om het te hebben over passie en compassie. Het zijn Erich Taubert – @thetaub, uroloog en #compassion4care enthousiasteling van het eerste uur, Alec Malmberg – @AlecMalmberg, een gynaecoloog die dagelijks twittert over hoe hij #compassion4care in zijn werk tot uiting brengt en Bart Timmers @burtonbartijn, huisarts te ’s Heerenberg en zoals zijn profiel op Medisch Contact zegt, groot voorstander van de menselijke maat. Ik heb zelf met Doetinchem een speciale band omdat ik er ben opgegroeid en tot mijn 18de heb gewoond. Ook woont mijn moeder er nog steeds.

eHealth
Al snel gaat het gesprek over de inzet van ICT voor de verbetering van de zorg. Alle drie zijn daar erg enthousiast over. Taubert schreef er onlangs nog een blog over. Timmers heeft al een scherm in zijn wachtkamer om patiënten te informeren over wachttijd. Ook Taubert wil dit, maar dat ligt in een ziekenhuis toch wat moeilijker om snel voor elkaar te krijgen. Malmberg vertelt dat hij in gesprek is met Jan Kremer – @jknl over de vorming van een verloskundige community op MijnZorgNet. Timmers laat ook een armband zien waarmee hij via zijn iPhone allerlei gegevens kan meten, zoals beweeg- en slaappatroon. “Die ga ik binnenkort aanschaffen voor patiënten die klagen over slecht slapen. Dan kan je toch zelf even kijken of er iets aan de hand is voordat je iemand onnodig naar een slaapkliniek doorverwijst.”

Erich Taubert

EPD
Taubert vertelt dat de implementatie van het EPD hem nog wel hoofdbrekens (en tijd) kost. “Om de vraag achter de vraag van een patiënt te weten te komen heb ik een ritueel waarvan dat vel papier met aantekeningen een belangrijk element is. Zo’n gesprek kan je niet hebben als je aan een beeldscherm gekleefd zit. Bovendien biedt zo’n systeem niet de ruimte voor alle informatie die ik opschrijf. Dus nu doe ik het dubbel, eerst op papier en dan voer ik het in. Uiteraard is een EPD belangrijk voor de uitwisseling van gegevens, maar vaak wordt vergeten het systeem aan te laten sluiten op de werkmethodes van de gebruikers.” Lees ook zijn blog hierover op ArtsenNet.

Alec Malmberg

Twee voor twaalf
Malmberg vertelt hoe hij onlangs zich heeft aangesloten bij het Genootschap tot behoud van arbeidsvreugde en compassie. Dit initiatief komt voort uit een groep chirurgen (sic!) die met elkaar vinden dat het twee voor twaalf is als het gaat om behoud van passie en compassie. Met elkaar willen ze dit onderwerp bespreekbaar maken. Zelf is Malmberg met ongelooflijk veel energie bezig om de verloskundige zorg in de Achterhoek te veranderen: “In de #DeVerloskundigeZorg dienen alle zorgverleners het belang van de vrouw en haar partner te dienen.” Samenwerking in het belang van de patiënt is zijn adagium en daar doet hij alles voor, samen met andere gynaecologen en verloskundigen in het gebied.

Van graaiers naar co-creators
Het gesprek wordt nog gepassioneerder als we het hebben over de zorg die artsen hebben over hoe verzekeraars hen gaan beoordelen bij zorginkoop. Zelf breng ik in dat ik vind dat de vertegenwoordigers van de beroepsgroep, Orde en KNMG, hun werk niet goed hebben gedaan. Zij hebben specialisten weg laten zetten als graaiers en veroorzakers van kostenstijgingen. Dit terwijl de overheid onder Klink – onder protest van de specialisten – is gekomen met een DBC-systeem met flinke weeffouten, waardoor sommige specialisten zich ongelooflijk konden verrijken. Het is ook aan de beroepsgroep dat zij niet zelf hebben ingegrepen toen zich dit aftekende. Zo kreeg de overheid ruim baan om alle specialisten als graaiers weg te zetten en zo verantwoordelijkheid voor eigen wanbeleid af te wentelen. Taubert en Malmberg beamen dat het gedrag van enkelen nu het beeld van het totaal bepaalt. Taubert: “Wij hadden onderling best harder mogen zijn naar de fouteriken. Vanaf 1 januari hebben wij in het ziekenhuis een stafmaatschap. Dan zijn grote inkomensverschillen tussen specialisaties niet meer mogelijk.”

Zelf vind ik ook dat de tijd voorbij is dat alleen op hoog niveau wordt onderhandeld over de vormgeving van de zorg. Om ervoor te zorgen dat tijd en aandacht behouden blijft en zorgverzekeraars niet alleen op efficiency en kosten in gaan kopen, moeten zij goede zorg gaan co-creëren met zorgverleners en patiënten. En dan vooral met de zorgverleners die vanuit de juiste motivatie hun werk doen, zoals deze heren. Ik stel hen voor om dit in te brengen in contacten die we vanuit Compassion for Care hebben met zorgverzekeraars. De heren reageren positief. En inmiddels heeft ook zorgverzekeraar CZ, die Zorgzame Zorg hoog in het vaandel heeft, positief gereageerd op dit idee. Wordt dus nog vervolgd.

Flitspalen
Als belangrijkste oorzaak van het ontstaan van tijdsdruk voor zorgverleners noemen zij de administratieve rompslomp die een overvloed van registraties en andere papieren tijgers met zich meebrengen. Controles die vaak niet ingezet worden om te verbeteren, slechts om te registreren en verantwoorden. Voor dit verhaal verwijs ik graag naar het uitstekende blog dat Bart Timmers schreef na onze ontmoeting, geïnspireerd door de metafoor die Malmberg tijdens het gesprek gebruikt: Flitspalen in de zorg.

We breken op na een gesprek van twee uur. Taubert gaat met zijn dochter winkelen, Timmers gaat een doodzieke vriend in Keulen opzoeken. Malmberg is zo lief om bekkenbodemfysiotherapeut Linda Ernste, met wie ik aansluitend nog een afspraak heb en waarmee hij ook nauw samenwerkt, te bellen om te vertellen dat ik eraan kom. Op Twitter roept @MRvanBalken dat een ‘Gelderse Compassion for Care driehoek’ ontstaat met @Rijnstate @SlingelandZiekenhuis en @UMCN. Ik voel me trots op mijn streek die bekend staat om het warme nabuurschap, maar hoop en weet dat de rest van Nederland niet achter zal blijven.

©2012 Harriët Messing

 

Betere chronische zorg met ZorgVerband 24 november 2010

Soms is de serendipiteit niet van de lucht! Onlangs schreven twee medewerkers van de RVZ op persoonlijke titel in Medisch Contact dat het Personal Health Record (PHR) een onmisbaar instrument is bij patiëntenparticipatie. Iets later verscheen een rapport van de Rekenkamer dat zorgverleners veel beter moeten samenwerken en communiceren om de zorg voor chronisch zieken te verbeteren. Tijdens het ZIP-café afgelopen week, maakte ik kennis met de mensen achter ZorgVerband. Zij ontwikkelden op basis van casuïstiek van CVA-patiënten een innovatief softwaresysteem dat de communicatie tussen alle zorgverleners rondom een chronisch zieke of oudere ondersteunt. Patiënten kunnen hierdoor langer thuis blijven wonen of na een opname sneller naar huis.

Een vrouw van 38 vertelde nadat zij een CVA had gekregen: “In het eerste jaar word je in een revalidatie­centrum overspoeld met allemaal hulp, door psychologen, maatschappelijk werkers et cetera. Dan ben je daar klaar en dan houdt het in­eens op terwijl je in de loop der jaren tegen heel veel dingen aan loopt. Je denkt dat het voorbij is maar dat is dus niet zo.” Zodra een patiënt naar huis gaat activeert ZorgVerband het sociale en medische netwerk rondom een patiënt of oudere. De patiënt of oudere (of diens verzorger) behoudt de regie en bepaalt wie meedoet en wie welke informatie mag inzien. Iedereen kan zijn observaties of instructies in het systeem zetten, van specialist tot mantelzorger, van fysiotherapeut tot buurman of vriend.

n ouderen in de thuissituatie

ZorgVerband ondersteunt de communicatie tussen alle menselijke en technologische schakels in de zorg rondom chronisch zieken e

Alle schakels samen

Alle schakels aan de zorgketen kunnen in het systeem deelnemen. Bijvoorbeeld ook de trombosedienst, een diabetesverpleegkundige of een zorgverlener die psychosociale ondersteuning verleent. Bloedwaarden, bloeddruk of andere metingen gaan direct van de thuismeetapparatuur naar het PHR in het systeem. Bij afwijkingen in de metingen gaat automatisch een signaal naar de verantwoordelijke behandelaar. Ook niet tijdig ingevoerde metingen leveren een alarm op. Dit systeem is dus meer dan een statisch dossier met medische gegevens zoals het EPD. Het bevat uittreksels uit het EPD van behandelaars, behandelinstructies, waarnemingen en berichtenverkeer tussen alle deelnemers.

Eigen regie en zelfstandigheid

Ook andere technologische schakels als valdetectie en andere domotica hebben een plek. Het blijkt dat patiënten vaak angstig zijn thuis omdat ze bang zijn te vallen of opnieuw een CVA te krijgen. Doorlopende detectie kan deze angst wegnemen, omdat er bij acute situaties direct gealarmeerd wordt en snel ingegrepen kan worden. Verder biedt het systeem oplossingen voor de patiënt om alledaagse dingen zelfstandig te kunnen blijven doen. Bijvoorbeeld op afstand openen van deuren, openen en sluiten van zonneschermen en telefoneren met beeldschermcontact. Een man van 79 vertelde: “Ik wil graag kunnen telefoneren zon­der dat mijn vrouw hierbij helpt. Het zijn zulke kleine knopjes. Verstaan kan ik het wel goed door de luidspreker. Daar zit een knopje op dat mijn vrouw indrukt. Ook wil ik graag beneden de deur open kunnen doen. Nu doet mijn vrouw dat altijd in de gang”. Daarom werkt ZorgVerband met gebruiksvriendelijke interfaces, zoals touch screens voor digibeten en met iPads en smart phones.

Zorg op maat, minder zorgkosten

Groot voordeel van ZorgVerband is dat de patiënt zelf regie kan voeren en hierdoor in zijn eigen kracht wordt gezet. Dit bevordert eigen verantwoordelijkheid en herstel. Inschakelen van zorgverleners gebeurt pas als het nodig is. Problemen worden zo laag mogelijk in de keten opgelost. Er zijn minder controlebezoeken nodig. Al met al levert het systeem betere zorg door betere communicatie, zorg op maat en ook belangrijk: kostenbesparingen. Volgens de business case is een besparing van 10 tot 20 procent op de chronische zorg haalbaar. Maar bij alles staat de menselijke maat voorop!

De ontwikkelaars

ZorgVerband is het resultaat van een project van de Hogeschool Zeeland, MKB-ondernemingen en zorginstellingen: Stichting Werkt voor Ouderen (SWvO) en Stichting Revalidatiegeneeskunde Zeeland (RGZ). Het voegt menselijke en technologische waarnemers samen in één intelligent systeem. Bij de ontwikkeling is het uitgetest bij CVA-patiënten. Maar het is na doorontwikkeling straks ook geschikt voor andere (chronische) zorg die vraagt om samenwerking van meerdere zorgverleners. Ook binnen de jeugdzorg kan het systeem een oplossing bieden. Meer informatie over de ontwikkeling vindt u in dit artikel in ICT-zorg afgelopen maand.

Oproep: ontwikkel mee!

ZorgVerband is nu op zoek naar zorginstellingen en patiëntenverenigingen die willen meewerken om dit systeem verder te ontwikkelen voor andere chronische aandoeningen. In de ontwikkeling staan steeds de behoeften en eisen van patiënten met een specifieke zorgvraag centraal. Voor meer informatie kunt u kijken op www.zorgverband.nl of neemt u contact op met: Hans de Bruin – hans@zorgverband.nl.

© 2010 Harriët Messing

 

De mammoettanker die EPD heet 9 september 2010

Ik ga van specialist veranderen vanwege een verhuizing. Niets bijzonders. Maar dan moet wel je medisch dossier van de ene naar de andere specialist. Dan wordt het dus per post naar het nieuwe ziekenhuis gestuurd of digitaal (lees: per e-mail). Beide opties zijn niet honderd procent veilig. Post kan onderschept worden of bij de verkeerde persoon bezorgd worden, e-mail ook. Ik heb mijn specialist de gegevens naar mijn huis laten sturen. Ik neem ze zelf mee naar mijn nieuwe specialist. Ik was ook wel benieuwd wat hij daar allemaal in had gezet. Nou, er bleken ook totaal irrelevante zaken over mijn persoonlijke leven in te staan! Goed dat ik die er zelf even uit kon halen. Tipp-ex bedankt!

 

EPD

© photl.com

 

Vandaag staat op Zorgvisie.nl dat het landelijk EPD voorlopig niet door de patiënt zelf kan worden ingezien. Omdat DigID met SMS-verificatie niet veilig genoeg is, TAN-codes blijkbaar onderschept kunnen worden en niet alle telefoons een betere soort encryptie aankunnen. Voor mijn bankzaken is deze methode wel veilig genoeg, maar niet voor het EPD? Persoonlijk raak ik liever mijn medische gegevens kwijt dan mijn geld. Maar ja, dat ben ik.

Geen systeem 100 procent veilig

Nog een probleem bij het EPD. De veiligheid van de online gegevens. Hoe voorkom je dat niet-bevoegde personen deze kunnen lezen. Persoonlijk denk ik dat het onmogelijk is om dat te garanderen. In elk systeem zitten lekken, elk systeem kan gehackt worden. En vlak de menselijke component niet uit. Een assistente van een dokter die uit nieuwsgierigheid het dossier van de overbuurman inkijkt. Of een gokverslaafde medewerker die een verzekeraar de medische gegevens verkoopt van een patiënt die aanspraak maakt op zijn arbeidsongeschiktheidsverzekering.  Dat kan nu al, dat kan straks ook.

EPD, nee bedankt

Uiteraard zie ik er het voordeel van in dat elke arts die met mij te maken krijgt ook mijn medische dossier kan inzien. Maar ik wil daar dan wel zelf de regisseur van zijn. Het zijn MIJN gegevens. Ik heb vorig jaar dus al nee gezegd tegen het EPD. Het project is van het begin af aan verkeerd aangepakt. De patiënt zit niet aan het roer en er is pas veel te laat nagedacht over veiligheid en privacy. Daar komen nu lapmiddelen voor. Vandaag staat ook op WebWereld dat momenteel pas 15 procent van de zorgaanbieders op het EPD aangesloten is. Ziekenhuizen en huisartsen doen het vooral slecht. Ook blijken veel leveranciers hun systemen niet te kunnen koppelen. En het EPD werkt alleen in Nederland, want alle landen zijn weer eens zelf het wiel aan het uitvinden. Niks geleerd van het internetverleden en bedacht dat internationale standaarden toch wel handig zijn.

Medlook

MedLook is bijvoorbeeld een systeem waar ik al blijer van word. MedLook kun je overal ter wereld raadplegen waar internettoegang is en ik bepaal wat erop staat, de gegevens haal ik gewoon zelf bij mijn zorgverlener. Ook is de veiligheid van de gegevens voldoende geregeld. Maar ja, de mammoettanker die EPD heet, vaart en is niet meer te stoppen.

© 2010 Harriët Messing

 

 
%d bloggers liken dit: